Sigorta Hukuku Nedir?
Sigorta hukuku, sigorta sözleşmeleri, tarafların hak ve yükümlülükleri, rizikonun gerçekleşmesi halinde tazminat süreci ve sigorta uyuşmazlıklarının çözümünü düzenleyen hukuk dalıdır. Türkiye'de temel düzenleme 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 6. Kitabı'dır (m.1401-1520). Trafik sigortası özelinde 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu da önemli düzenlemeler içerir. Sigorta uyuşmazlıklarında Sigorta Tahkim Komisyonu alternatif çözüm yolu sunar.
Sigorta Sözleşmeleri
Sigorta sözleşmesi, sigortacının bir prim karşılığında sigorta ettirenin menfaatini korumayı üstlendiği sözleşmedir. TTK m.1401 vd. düzenlenmiştir. İki ana türü vardır: zarar sigortaları (yangın, trafik, kasko, sorumluluk) ve can sigortaları (hayat, kaza, sağlık). Zarar sigortalarında sigortacı gerçek zararı tazmin eder; can sigortalarında ise belirlenen bedel ödenir. Sözleşme, sigorta poliçesi ile belgelenir ve yazılı şekil şartı aranır.
Sigorta Sözleşmesinin Unsurları
Sigorta sözleşmesinin temel unsurları: sigortacı (şirket), sigorta ettiren (poliçeyi yaptıran), sigortalı (menfaati korunan kişi), riziko (teminat kapsamındaki tehlike), prim (sigorta bedeli karşılığı ödenen ücret), sigorta bedeli (teminat limiti) ve sigorta menfaati (korunan hukuki varlık). Sözleşme öncesi beyan yükümlülüğü kapsamında sigorta ettiren, rizikoyu etkileyen tüm önemli hususları bildirmelidir.
Trafik Sigortası (ZMMS)
Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (ZMMS), 2918 sayılı KTK uyarınca araç sahiplerinin yaptırması zorunlu olan sigortadır. Kapsamı: üçüncü kişilerin uğradığı bedensel zararlar (tedavi giderleri, iş göremezlik, destekten yoksun kalma) ve maddi zararlar (karşı aracın hasarı). Manevi tazminat talepleri poliçe limiti dahilindedir. ZMMS yaptırılmaması halinde idari para cezası uygulanır ve kaza halinde Güvence Hesabı devreye girer.
Kasko ve Yangın Sigortası
Kasko sigortası, aracın kendi hasarını (çarpma, devrilme, yanma, çalınma, doğal afet) teminat altına alan ihtiyari sigortadır. Yangın sigortası ise konut veya işyerindeki yangın, yıldırım, infilak risklerini kapsar. İsteğe bağlı sigortalar, ZMMS'nin aksine zorunlu değildir ancak kapsamı sigortacı ile sigorta ettiren arasında belirlenir. Genişletilmiş teminat paketleri (deprem, sel, terör) ek primle sağlanabilir.
Hasar Tazminatı Süreci
Hasar tazminatı, rizikonun gerçekleşmesi halinde sigortacının ödediği bedeldir. Süreç: hasar ihbarı -> eksper incelemesi -> hasar tespiti -> tazminat ödemesi. Hasar tazminatı hesaplanırken gerçek zarar esas alınır. Trafik sigortasında bedensel zararlar aktüeryal yöntemle hesaplanır; araç hasarında onarım bedeli ve değer kaybı ayrı ayrı değerlendirilir. Sigortacının ödeme yükümlülüğü, ihbardan itibaren 15 gün içinde doğar.
Sigorta Uyuşmazlıkları ve Yargı Yolu
Sigorta uyuşmazlıklarında başlıca başvuru yolları: Sigorta Tahkim Komisyonu (5.000 TL'ye kadar zorunlu, üzerinde ihtiyari), Tüketici Mahkemesi (bireysel sigortalarda), Asliye Ticaret Mahkemesi (ticari sigortalarda). Sigorta Tahkim Komisyonu, 4 ay içinde karar verir ve kararları nihaidir. Komisyon, uyuşmazlıkların mahkeme sürecine göre daha hızlı ve düşük maliyetle çözülmesini sağlar. Hukuk AI platformu, sigorta mevzuatı ve içtihatlara dayalı dilekçe ve analiz desteği sunar. Hemen Başla.